november 13

Vitamine D: onmisbaar voor je gezondheid

Zoals je weet is vitamine D onmisbaar in ons lichaam en is het nodig om calcium uit voeding op te nemen, dus het is zeer belangrijk voor de groei en behoud van stevige botten en tanden om je vitamine D niveau op peil te houden. Daarnaast is het ook belangrijk voor een goed werkend immuunsysteem en behoud van spieren. Zonlicht is een van de belangrijkste bronnen van vitamine C en bij blootstelling aan zonlicht kan ons lichaam zelf vitamine D aanmaken, maar we kunnen het ook uit voeding halen. Nu de winter voor de deur staat wordt het extra belangrijk om vitamine D te suppleren en vitamine D-rijke voeding tot ons te nemen. Hieronder gaan we in op vitamine D tekort, de gevolgen ervan, waarom een optimale vitamine D spiegel belangrijk is en hoe je vitamine D uit voeding kunt halen. Tenslotte hebben we het over het behandelen van een vitamine D tekort.

Vitamine D, calciferol en calcidiol

Calciferol, ook wel bekend als cholecalficerol, wordt geproduceerd in de huid bij blootstelling aan zonlicht en kunnen we ook halen uit voeding en supplementen. De lever zet dit om in 25-hydroxyvitamine D, ofwel calcidiol. Het is een vitamine D-bindend eiwit die wordt gevormd door de nieren naar calcitriol, een actieve vorm van vitamine D. De calcidiolspiegel is een goede maatstaf om de vitamine D-status te bepalen.

Vitamine D tekort en botten en tanden

Zoals aangegeven heb je vitamine D nodig voor het behoud van stevige botten en tanden omdat het ervoor zorgt dat calcium en fosfor goed worden opgenomen. Dit wordt vervolgens vastgelegd in botten en tanden. Ook botontkalking kan worden beperkt door middel van voldoende vitamine D en kan het risico hierop op latere leeftijd worden verminderd. Ook kan vitamine D bijdragen aan het behoud van een goede spierfunctie.

Een vitamine D tekort kan veel problemen met zich meebrengen. Zo kan het op jonge leeftijd Rachitis veroorzaken, wat een afwijking is aan het skelet. Bij volwassenen kan het leiden tot botontkalking, osteoperose of spierzwakte. Daarnaast wordt vitamine D tekort in verband gebracht met een verhoogd risico op allerlei verschillende gezondheidsproblemen, aangezien een goede vitamine D spiegel belangrijk is voor een goed werkend immuunsysteem. Helaas zijn er veel mensen die een vitamine D tekort hebben of in ieder geval geen optimale vitamine D spiegel.

Vitamine D tekort en het immuunsysteem

Er is een sterk bewijs dat vitamine D een belangrijke rol speelt bij een goed werkend immuunsysteem (Aranow, 2011). Dat heeft te maken met het feit dat vitamine D de aanmaak van antimicrobieel eiwit stimuleert, dat bacteriën onschadelijk maakt. De actieve vorm van vitamine D in de witte bloedellen leidt tot ‘cellulaire immuniteit’. Je kunt je wel voorstellen dat mensen hierdoor minder ziek worden. Een vitamine D tekort kan dus leiden tot problemen met het immuunsysteem en daardoor diverse gezondheidsklachten.

Vitamine D tekort en de hersenen

Er zijn meerdere onderzoeken die laten zien dat er een verband is tussen een lagere vitamine D spiegel  en cognitieve achteruitgang. Zo liet eerder onderzoek zien dat een vitamine D tekort kan leiden tot een lager serotoninegehalte, wat weer in verband wordt gebracht met depressie (Parker, Brotchie, Graham, 2017). Dat komt omdat vitamine D3 de serotonineproductie in de hersenen stimuleert. De omzetting van tryptofaan naar 5-HTP is afhankelijk van vitamine D3 en 5-HTP is de grondstof voor serotonine en melatonine. In de darmen wordt de serotonineproductie juist verlaagd. Wanneer de vitamine D spiegel optimaal is kunnen deze depressieve gevoelens minder worden.

Vitamine D tekort en celdifferentiatie

Vitamine D zou ook invloed kunnen hebben op o.a. celdifferentiatie, celproliferatie de angiogenese en metastasering. Het zou daarmee een preventief effect kunnen hebben op kanker. Dat komt omdat verschillende soorten kanker meestal met een ontsteking begint en vitamine D speelt een belangrijke rol bij het remmen van ontstekingen. Zo heeft het KWF een groot onderzoek gedaan naar vitamine D, waarbij de conclusie was dat vitamine D colonkanker mogelijk kan voorkomen. Ook zijn er meerdere onderzoeken die het verband aantonen tussen een vitamine D deficiëntie en het ontstaan van o.a. prostaat-, borst- en colonkanker (Feldman et al., 2014).

Hoe kun je een vitamine D tekort vaststellen?

Een vitamine D tekort is eenvoudig vast te stellen door middel van een laboratoriumonderzoek, dat de hoeveelheid vitamine D in het bloed meet. Hierbij wordt de non-actieve vorm van vitamine D in het bloed gemeten om het tekort vast te stellen. Het is belangrijk om dit laboratoriumonderzoek regelmatig te herhalen.

Behandeling van een vitamine D tekort en optimale vitamine D spiegel

Om een vitamine D tekort te behandelen is het van belang om te weten of er daadwerkelijk sprake is van een vitamine D tekort. Het gewenste vitamine D gehalte in het bloed is 75-80 nmol/l (25-OH-D3). Een regelmatige laboratorium check raden we iedereen van harte aan. Wanneer je in de zomer in je zwemkleding blootgesteld wordt aan de zon maak je zo’n 10.000 IU per half uur aan, ofwel 250 mcg vitamine D. De maximale dosering is momenteel 75 mcg per dag en dit is dan ook het advies om in ieder geval 75 mcg per dag in te nemen voor een optimale vitamine D spiegel.

Er zijn ook groepen die minder goed vitamine D aan kunnen maken of zonlicht op kunnen nemen. Dit zijn voornamelijk jongeren en ouderen, zwangere vrouwen en mensen met een getinte huid. Zo hebben mensen met een donkere huidskleur tot 99% verminderde eigen aanmaak van D3 uit cholesterol. Of denk aan mensen die simpelweg minder buiten komen en dus minder blootgesteld worden aan de zon. Ook zij zullen minder vitamine D aanmaken. Verder maken mensen naarmate ze ouder worden minder vitamine D aan. Een 70-jarige maakt 75% minder vitamine D aan dan een jong volwassenen. In deze gevallen is het des te belangrijker om vitamine D te suppleren.

Voor sommige situaties en aandoeningen gelden echter andere waarden! Denk bijvoorbeeld aan sarcoïdose waarbij een verhoogde synthese van 25-OH-vitamine D3 naar 1,25-dihydroxy-vitamine D3 plaatsvindt (Romer et al., 2020). In zulke en andere bijzonder gevallen kan het waardevol zijn de vitamine D3 ratio te meten waarbij beide vormen, 1,25-(OH)2D3-gehalte en 25-OH-D3-gehalte in het serum worden gemeten. Een te hoog vitamine D (concentraties 25-OH-D3 boven 250 nmol/l) in combinatie met verhoogd calcium kan zorgen voor verkalking en schade aan organen zoals de nieren en bloedvaten, zeker in combinatie met verhoogde bloedlipiden waarden zoals cholesterol en triglyceriden.

Vitamine D suppleren kan door middel van capsules maar kan je kunt ook de Liposomale vorm van vitamine D nemen. In de praktijk blijkt vaak dat bij Liposomale vitamine D3 de waarde in het bloed veel sneller en hoger stijgt. Dat is dan ook het voordeel van liposomale supplementen: betere én snellere opname, hogere maximale spiegels en langere retentie tijden.

Belangrijk is om een en ander niet op eigen houtje te doen, maar onder begeleiding te doen van een orthomoleculair therapeut.


Tags


You may also like

Bosvruchten chiapudding

Bosvruchten chiapudding
Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked

{"email":"Email address invalid","url":"Website address invalid","required":"Required field missing"}

Get in touch

Name*
Email*
Message
0 of 350